02/06/2026
Giữa những ngày hè sôi động và bộn bề chuẩn bị khép lại một năm học với nhiều thành công, Giáo trình Tiểu thuyết Việt Nam hiện đại được xuất bản (Nhà xuất bản Đại học Quốc gia Hà Nội, 2026) vừa mang đến niềm vui, niềm tự hào với riêng nhóm tác giả biên soạn, vừa đóng góp vào bề dày nghiên cứu khoa học và đào tạo của Trường Đại học (ĐH) Hồng Đức. Đáp ứng yêu cầu chuẩn đầu ra của trình độ Thạc sĩ (được quy định trong Khung trình độ quốc gia Việt Nam), chương trình đào tạo thạc sĩ ngành Văn học Việt Nam tại Trường ĐH Hồng Đức luôn được chỉnh sửa, cập nhật và một trong những giải pháp để nâng cao chất lượng đào tạo là biên soạn giáo trình. Giáo trình Tiểu thuyết Việt Nam hiện đại được hình thành từ định hướng đó.
Giáo trình là công trình nghiên cứu công phu, tâm huyết do PGS.TS Lê Tú Anh - giảng viên cao cấp Trường ĐH Hồng Đức - chủ biên. Công trình nhận được sự hợp tác hiệu quả của các nhà khoa học uy tín trong và ngoài nhà trường, bao gồm: TS. Hoàng Thị Huệ - giảng viên chính Trường ĐH Hồng Đức; PGS.TS Đinh Trí Dũng (Trường ĐH Vinh), PGS.TS Thái Phan Vàng Anh (Trường ĐH Huế) - những người có nhiều năm tham gia hoạt động đào tạo sau ĐH tại Trường ĐH Hồng Đức.
Trong các nền văn học ở thời kì hiện đại, tiểu thuyết luôn là thể loại có vị trí quan trọng. Với những đặc trưng thể loại, tiểu thuyết có khả năng bao quát và phản ánh đa dạng, sâu sắc các vấn đề khác nhau của đời sống; vừa lưu giữ kí ức, vừa có tính dự báo. Sáng tạo tiểu thuyết - một hình thức “tự sự cỡ lớn”, một thể loại mang tính “động” và “biến đổi không ngừng” là thử thách đối với mỗi nhà văn. Nghiên cứu và giảng dạy về tiểu thuyết, nhất là ở những bậc học cao, các chương trình nghiên cứu chuyên sâu, vì thế cũng là một nhiệm vụ quan trọng, khó khăn nhưng cũng đầy sức hấp dẫn.
Được cấu trúc thành 6 chương, giáo trình bao gồm những kiến thức lý luận về thể loại tiểu thuyết và thực tiễn hình thành, vận động, phát triển của tiểu thuyết hiện đại Việt Nam qua các chặng đường, từ dấu hiệu ban đầu ở cuối thế kỷ XIX đến những phát triển đa dạng trong mấy chục năm đầu thế kỷ XXI. Ở mỗi giai đoạn vận động, phát triển, nhóm tác giả biên soạn đều cố gắng vừa dựng bức tranh toàn cảnh với những gam màu chủ đạo, vừa đi sâu nghiên cứu tác giả tiêu biểu - những người có vị trí nhất định và góp phần làm nên sự chuyển động cũng như gam màu riêng ở từng chặng của bức tranh tiểu thuyết. Dĩ nhiên, việc làm này không hề dễ dàng bởi hành trình đã trải dài suốt hơn 1 thế kỷ với khối lượng lớn tác phẩm; bởi các đặc trưng về tính dân chủ, tính đối thoại, tính mở của thể loại làm cho quá trình tiếp nhận không phải bao giờ cũng thống nhất. Vượt lên những trở ngại, bằng những thành tựu đã có trong quá trình nghiên cứu tiểu thuyết, với tất cả tâm huyết, trí tuệ, sau hai năm thực hiện, giáo trình Tiểu thuyết Việt Nam hiện đại đã đến được với người học và bạn đọc quan tâm.
Thành công của việc biên soạn giáo trình Tiểu thuyết Việt Nam hiện đại là bước tiến mới trong công tác giảng dạy và nghiên cứu tại Trường ĐH Hồng Đức. Tiếp nối thành công này, nhiều công trình khoa học công phu, chất lượng sẽ được xuất bản, góp phần làm nên bề dày thành tích của Nhà trường.
Bộ môn Ngữ Văn